Ոչ ոք, ոչ մեկին ոչինչ պարտավոր չէ. սա է լինելու միջազգային հարաբերությունների էությունը․ քաղաքագետ

Քաղաքագետ Արա Պողոսյանը ֆեյսբուքյան իր էջում գրում է․ «Կար մի պահ, որ տպավորություն էր, թե լիբերալիզմն անշրջելի հաղթանակ էր ապահովել, ոմանք նույնիսկ արդեն ավելորդ ու հնացված էին համարում ռեալիստական դպրոցն ու ռեալիզմի տեսական հիմքով այս կամ այն երևույթը մեկնաբանելը։

Հատկապես Ֆուկույամայի «Պատմության ավարտը և վերջին մարդը» (1992) աշխատության թեզը հաճախ մեկնաբանվելով ավելի լայն իմաստով, շատերը արդեն դասական ազգ — պետություն կոնստրուկտն էին համարում հնացված, խոսելով ազգ-պետության փոխարեն պետության կորպորացիոն տեսակի առաջացման հավանականությունը, որը գլոբալ աշխարհակարգի հաղթանակի պարագայում պետք է փոխարիներ ազգ-պետություններին։

Սակայն ինչպես միշտ է լինում, և ինչպես վերնագրել էր Ռոբերտ Քափլանն իր աշխարհաքաղաքականության մասին գիրքը` “The Revenge of Geography”, այսինքն՝ աշխարհագրությունը միշտ ասում է վերջին խոսքը, անկախ նրանից, թե ինչպիսի կարգեր են փորձում կառուցել։

Միջազգային հարաբերությունների անարխիկ բնույթի փոփոխությունն հնարավոր է նոր հեգեմոնի առաջ գալով և հիերարխիա կառուցելով` ոչ այլ կերպ։ Գոնե թե մինչ այժմ այլ կերպ հնարավոր չի եղել։
Իսկ Ակրոպոլիսում Ռուբիոյի ելույթը հենց լիբերալ աշխարհակարգի ձախողման և ազգ-պետությունների դերի ու նշանակության վերարժևորման մասին էին։

Իսկ մեզ համար սա նշանակում է` փայփայել մեր ազգ-պետության էությունն ու ինքնիշխանությունը, սովորել շահերի լեզուն և շահեր ստեղծելու արվեստը, աշխարհի հետ խոսել` «դու ինձ, ես քեզ» լեզվով, և ոչ պրիմիտիվ «դու պարտավոր ես», «ես պարտավոր եմ» բանաձևով։ Ոչ ոք, ոչ մեկին ոչինչ պարտավոր չէ։ Սա է լինելու միջազգային հարաբերությունների էությունը առնվազն առաջիկա տասնամյակներում»։