Օտարերկրյա ներդրումների մռայլ հեռանկարը

ՄԱԿ-ի Առեւտրի եւ զարգացման համաժողովի (UNCTAD) ընթացիկ տարվա մարտ ամսին նվազեցրել էր 2022 թվականի համար համաշխարհային տնտեսական աճի կանխատեսումը՝ 3,6 տոկոսից հասցնելով մինչեւ 2,6 տոկոսի։ Փորձագետների կարծիքով՝ դա պայմանավորված է Ուկրաինայում տեղի ունեցող ռազմական իրադարձություններով, որի հետևանքով վերջին ամիսներին տարբեր երկրների կառավարություններ մակրոտնտեսական քաղաքականության փոփոխություններ են կատարել։
Նախորդ շաբաթ հրապարակված ՄԱԿ-ի Առեւտրի և զարգացման համաժողովի (UNCTAD) հրապարակած զեկույցում ասվում է, որ օտարերկրյա ուղղակի ներդրումների (ՕՈՒՆ) ներհոսքը 2021 թվականին վերականգնվել էր՝ հասնելով նախահամավարակային մակարդակին, որը կազմում է մոտ $1,6 տրիլիոն դոլար։ Սակայն, զեկույցի հեղինակների գնահատմամբ՝ այս տարվա հեռանկարներն շատ մռայլ են։
Նշվում է, որ

2021 թվականին աճը կազմել էր 64 տոկոս, իսկ Ռուսաստանը ներառվել էր օտարերկրյա ուղղակի ներդրումների ամենամեծ ներհոսք ունեցող պետությունների առաջին տասնյակում։ Այս ցուցակում ընդգրկված էին նաեւ ԱՄՆ-ը, Չինաստանը, Սյանգան հատուկ վարչական շրջանը (Հոնկոնգի չինական անվանումը), ինչպես նաեւ Բրազիլիան, Հնդկաստանը, Կանադան, Մեքսիկան, Սինգապուրը եւ Հարավաֆրիկյան Հանրապետությունը։

«Սակայն ընթացիկ տարում բիզնեսի եւ ներդրումների համար մթնոլորտը կտրուկ փոխվել է»,- նշել են UNCTAD-ում: Փորձագետները կարծում են, որ Ուկրաինայում տեղի ունեցող իրադարձությունները, որտեղ Ռուսաստանը հատուկ ռազմական գործողություն է իրականացնում, հանգեցրել են «եռակի ճգնաժամի, որը դրսեւորվում է սննդամթերքի և վառելիքի բարձր գներով, ինչպես նաև ֆինանսավորման պայմանների խստացմամբ»։

Ի թիվս այլ գործոնների, որոնք ներդրումների ներհոսքի վրա բացասաբար են ազդում, զեկույցի հեղինակները նշում են համավարակի հետ կապված իրավիճակը, խոշոր տնտեսություններում բանկային տոկոսադրույքների հավանական աճը և պոտենցիալ ռեցեսիան։

Ըստ UNCTAD-ի կանխատեսումների՝ 2021 թվականի ազդակը կայուն չի լինի, և օտարերկրյա ուղղակի ներդրումների համաշխարհային հոսքը, ամենայն հավանականությամբ, կանցնի նվազման հետագիծ: «Լավագույն դեպքում այն կմնա նույն մակարդակի վրա»,- հույս են հայտնել զեկույցի հեղինակները։

Հայկ Դավթյան