Զորավարժություններն ուղղված են Ռուսաստանի դեմ. Մոսկվայից թեթև հիշեցրեցին Էրդողանին

Թուրքիան փորձում է ԱՄՆ-ի հետ փոխզիջում գտնել ռուսական Ս-400-երի հարցով, գրում է National Interest-ը: Վաշինգտոնը և Անկարան նախկինի պես վիճաբանում են Թուրքիայի կողմից Ս-400 համակարգերի գնման շուրջ, որոնք, ըստ ամերիկացի պաշտոնյաների անհամատեղելի են ՆԱՏՕ-ի համակարգերի հետ: Այդ քայլը Թուրքիային ստիպել է բացառել նրան հաջորդ սերնդի F-35 կործանիչների ծրագրից:

Իսկ դեկտեմբերին Թրամփի վարչակազմը պատժամիջոցներ է սահմանել Թուրքիայի պաշտպանական արդյունաբերության դեմ: Ըստ news.am-ի, National Interest-ը վկայակոչելով Թուրքիայի պաշտպանության նախարար Հուլուսի Աքարի կողմից արված մեկնաբանությունները, գրում է, որ Անկարան փորձում է փոխզիջում գտնել «Կրետեի մոդելով», որն օգտագործում է Կիպրոսը:

Կիպրոսը ձեռք է բերել ռուսական Ս-300 համակարգեր 1990-ական թվականներին: Սակայն, չնայած Թուրքիայի առարկություններին՝ հրթիռները տեղակայվել են Կրետե կղզում հունական տարածքում: Համակարգը չի աշխատում և թեստավորվել է մեկ անգամ վերջին տասնամյակում: Թուրք պաշտոնյաները նմանատիպ առաջարկություն են անում ԱՄՆ-ին՝ նշում է թերթը. հրթիռները կմնան չեն գործի և կպահպանվեն ՆԱՏՕ-ի կազմի մեջ չմտնող , ոչ թուրքական տարածքում: Այդ փոխզիջումների շնորհիվ Թուրքիան հույս ունի, որ իրեն կրկին կհրավիրեն F-35-երի ծրագրին և կչեղարկի ԱՄՆ-ի ներկայիս պատժամիջոցները:

Սակայն Անկարայի առաջարկում կան լուրջ «սպիտակ հետքեր»: Նախ, որևէ ապացույց չկա, որ Բայդենի վարչակազմը պատրաստ է ընդունել Ս-400-երը թուրքական հողի վրա նույնիսկ չակտիվացված վիճակում: Հետևաբար, հրթիռները պետք է դուրս բերվեն Թուրքիայի սահմաններից դուրս, սակայն այս պահին չկա փոխադարձ ընդունելի նշանակետ: Ո՛չ Հունաստանը, ո՛չ մնացած Եվրոպան չեն հանդուրժի Ս-400 Հյուսիսային Կիպրոսում, այն դեպքում, մինչդեռ թուրքական Ս-400-երի հնարավոր տեղափոխումը Լիբիա չի ուրախացնի ՆԱՏՕ-ի բարձր հրամանատարությանը:

Էրդողանը հիմա փորձում է մանևրել Վաշինգտոնի և Մոսկվայի միջև, որպեսզի ոչ մեկի հետ չանցնի թույլատրելի կարմիր գծերը: Մի կողմից ռուսական կողմի հետ բիզնես է՝ նման մեծ գործարքի արդյունքում, մյուս կողմից ԱՄՆ-ի վարչակազմի զայրույթը՝ Կրեմլի հետ կնքված գործարքի համատեքստում:

Ռուսաստանն էլ իր հերթին հասկացնել է տալիս, որ գիտակցում է Էրդողանի մանևրումները դեպի ամերիկյան նոր վարչակազմ:

Սև ծովում Թուրքիայի և ԱՄՆ-ի զորավարժություններն ուղղված են Ռուսաստանի դեմ, երեկ ճեպազրույցում հայտարարել է Ռուսաստանի ԱԳՆ պաշտոնական ներկայացուցիչ Մարիա Զախարովան: «Բոլորի համար ակնհայտ է, որ զորավարժությունները կրում են հակառուսական բնույթ: Դրանք անցկացվում են մեր երկրի հենց սահմանին, մեր սևծովյան ափի մերձակայքում` դրանով իսկ սպառնալով խաղաղությանն ու կայունությանը: Տպավորություն է, որ ամերիկյան Վեցերորդ նավատորմը չի համբերում Սև ծովում թշնամի գտնել:

Իզուր են այդպես անում»,- ասել է Զախարովան: Զախարովան հատկապես սադրիչ է համարել Պենտագոնի և Պետդեպի բարձրաստիճան պաշտոնյաների այն հայտարարությունները, թե դաշնակիցների հետ համատեղ զորավարժությունները կնպաստեն Եվրոպայում անվտանգության ամրապնդմանը:
Իր հերթին ՆԱՏՕ-ի գլխավոր քարտուղարը հայտարարել է Թուրքիայի կողմից Ս-400 զենիթահրթիռային համակարգերի գնման հարցում առաջընթացի բացակայության մասին: Ստոլտենբերգը գերմանական Suddeutsche Zeitung թերթին տված հարցազրույցում ասել է. «Ես, ինչպես և այլ 29 դաշնակիցներ, մտահոգություն ենք հայտնում այդ որոշման կապակցությամբ: Կան այլընտրանքներ, օրինակ, եվրոպական SAMP/T-System-ը կամ ամերիկական Patriot-ը: Պարզ է, որ Ս-400-ը չի կարող ինտեգրվել ՆԱՏՕ-ի ՀՕՊ համակարգում, քանի որ սպառնալիք է ներկայացնում դաշնակիցների ինքնաթիռների համար»:

Մետաքսյա Շալունց