Սասունը ճիշտ էր Էդմոնի հարցում, ես` սխալվեցի

Երբ մի քանի շաբաթ առաջ ԱԺ-ում Սասուն Միքաելյանը ծեծի ենթարկեց Էդմոն Մարուքյանին, ես և շատ շատերը միանշանակ աջակցեցինք Էդմոնին` համարելով, որ չի կարելի թույլ տալ, որ իշխանությունն ծեծի պրակտիկան իր հակառակորդների հանդեպ ավանդույթ դարձնի, և ընդանրապես քրեական ենթամշակույթը տեղ ունենա մեր կյանքում:

Երբ հանրության կողմից քննվում է զուտ ծեծի փաստը, մարդիկ անրադառնում են այդ երևույթի հիմնականում արտաքին կողմին և սովորաբար հակված չեն լինում խորանալ այդ ծեծի պատճառների բովանդակության մեջ:

Մանավանդ, որ ծեծողը լինում է հանրության «քյարթ» շերտի ներկայացուցիչը, իսկ ծեծվողը՝ «կիրթ»:

Սակայն պարզվում է, որ շատ դեպքերում այդ ծեծի մեջ ավելի շատ մեղք են ունենում ոչ թե «քյարթերը», այլ` կիրթերը»: Օրինակ, երբ տարիներ առաջ «քյարթ» Սուրիկ Խաչատրյանը ծեծի ենթարկեց «կիրթ» Սիլվա Համբարձումյանին հանրության մեծ մասը դատապարտեց «քյարթին», սակայն տարիներ անց` վերլուծելով «կիրթ» թվացող տիկին Սիլվայի արարքները համոզվում ես, որ այն ժամանակվա ծեծի ժամանակ ավելի շատ ճիշտ էին Խաչատրյանի հիմնավորումները: Այլ հարց է, որ ամեն դեպքում ծեծը չի կարող լինել մեր կյանքի բնական նորմը:

Նույն բանը կրկնվեց Սասունի և Էդմոնի ձեռնամարտի ժամանակ: Հանրության մեծ մասն աջակցեց Էդմոնին, նաև այն պատճառով Նիկոլ Փաշինյանն իրեն չափազանց ցինիկ պահեց: Սակայն, երբ ավելի հանդարտ ես սկսում վերլուծել, իսկապես հասկանում ես, որ ծեծի հրահրողը նաև կարող էր «կիրթ» կողմը լինել:

Այսօրվա Էդմոն Մարուքյանի պահվածքը հաշվի առնելով կարելի է ասել, որ այդ ժամանակվա Սասունի «եղբայրական» բռունցքով հարվածին նույնպես կարելի է ըմբռնումով վերաբերվել: Թեև ամեն դեպքում ծեծը ոչ մի դեպքում չի կարելի ողջունել: Սասունը` լինելով «քյարթ» շերտի ներկայացուցիչ, իր քայլերում բաց է իր լավ և վատ կողմերով: Մինչդեռ Էդմոնն իր լպրծուն տեսակով անկանխատեսելի է և կարող է ունակ լինել ամեն ինչի:

Նրա այսօրվա պահվածքը դրա վառ ապացույցն է:

Վաղվա Հայաստանում, որը սրանցից հետո է գալու, ծեծի պրակտիկան միարժեքորեն պիտի մերժվի, բացառությամբ, եթե այդ ծեծի օբյեկտը Էդմոն Մարուքյանը լինի: Չէ որ վերջինս նորմալ է համարում, որ կարելի է իրավական նորմերը կիրառել` բացառելով այդ նորմերում կոնկրետ անձնաց:

Տվյալ պարագայում Մարուքյանը իր հիմնավորումներով գրեթե իր «ուրույն» տեղն ապահովագրեց, որտեղ բոլորի համար մի նորմ է գործելու, իսկ իր համար` այլ:

Եվ այդ տեսանկյունից բոլոր նրանք, ովքեր մեղադրում էին Սասունին` Էդմոնին ծեծելու համար, փաստացի սխալ դուրս եկան, մանավանդ, որ հայհոյանք տվողի հանդեպ մեր հանրության մեջ միշտ էլ «ուրույն» վերաբերմունք է եղել:

Սա է իրականությունը:

Դավիթ Մկրտչյան

zham.am